เที่ยวญี่ปุ่นสะดวกขึ้นอีก! JR East เตรียมใช้ประตูรถไฟแบบ Walk-through ไม่ต้องแตะ Suica เริ่มปี 2028
ต่อไปเวลาเที่ยวญี่ปุ่น เราอาจไม่ต้องคอยหยิบสมาร์ตโฟนขึ้นมาแตะประตูตรวจตั๋วรถไฟอีกแล้ว! เพราะ JR East ประกาศเตรียมนำระบบประตูตรวจตั๋วอัตโนมัติแบบใหม่ Walk-through Gate มาใช้อย่างเป็นทางการในฤดูใบไม้ผลิปี 2028 โดยผู้โดยสารสามารถเดินผ่านประตูได้เลยโดยไม่ต้องหยิบสมาร์ตโฟนขึ้นมาแตะเหมือนทุกวันนี้
เทคโนโลยีดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของโครงการ Suica Renaissance ที่ JR East ต้องการพัฒนา Suica จากบัตรสำหรับเดินทางและชำระเงินทั่วไป ให้กลายเป็นบริการที่เชื่อมโยงกับชีวิตประจำวันได้สะดวกยิ่งขึ้น และอาจเปลี่ยนประสบการณ์การเดินทางด้วยรถไฟญี่ปุ่นในอนาคตไปไม่น้อยเลยทีเดียว
จาก Touch & Go สู่ Walk-through แค่เดินผ่านก็เข้าออกสถานีได้
ปัจจุบันใครที่เดินทางด้วยรถไฟในญี่ปุ่นคงคุ้นเคยกับการใช้บัตร Suica หรือ Mobile Suica แตะที่เครื่องอ่านบริเวณประตูตรวจตั๋วเพื่อเข้าออกสถานี แต่ระบบใหม่นี้จะช่วยลดขั้นตอนดังกล่าวลง โดยผู้โดยสารที่ใช้ Mobile Suica บนสมาร์ตโฟนรุ่นที่รองรับ สามารถเดินผ่านประตูได้โดยไม่ต้องหยิบโทรศัพท์ออกมาจากกระเป๋า
เบื้องหลังความสะดวกนี้คือเทคโนโลยี UWB (Ultra-Wideband) ซึ่งเป็นระบบสื่อสารไร้สายที่ช่วยให้ประตูตรวจตั๋วตรวจจับและสื่อสารกับสมาร์ตโฟนที่รองรับได้ โดย JR East ตั้งเป้าให้ผู้โดยสารสามารถเดินผ่านประตูด้วยความรวดเร็วใกล้เคียงกับการแตะ Suica ตามปกติ แม้ในช่วงเวลาเร่งด่วนที่มีผู้ใช้บริการจำนวนมาก
สำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องลากกระเป๋าเดินทางใบใหญ่ พ่อแม่ที่เข็นรถเข็นเด็ก หรือผู้ใช้วีลแชร์ ระบบนี้น่าจะช่วยให้การเข้าออกสถานีสะดวกขึ้น เพราะไม่ต้องหยุดเพื่อค้นหาบัตรหรือหยิบโทรศัพท์ขึ้นมาแตะเครื่องอ่านทุกครั้ง
ที่สำคัญ ผู้ใช้ Mobile Suica ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนไปใช้บัตรโดยสารรูปแบบใหม่ และยังสามารถใช้ยอดเงินคงเหลือหรือบัตรโดยสารแบบรายเดือนที่มีอยู่ได้ตามปกติ รวมถึงเลือกใช้ประตูแบบ Touch & Go เดิมได้เช่นกัน
อย่างไรก็ตาม JR East ยังไม่ได้ประกาศรายละเอียดว่าสมาร์ตโฟนรุ่นใดบ้างที่จะรองรับระบบใหม่นี้ในการใช้งานจริง
เริ่มใช้ 40 สถานีในปี 2028 ครอบคลุมสาย Yamanote และเส้นทางสนามบิน
JR East วางแผนเปิดให้บริการ Walk-through Gate อย่างเต็มรูปแบบในฤดูใบไม้ผลิปี 2028 โดยเริ่มต้นจาก 40 สถานีในเขตโตเกียวและพื้นที่ใกล้เคียง ครอบคลุมสถานีทั้งหมดบนสาย Yamanote รวมถึงสถานีที่เกี่ยวข้องกับการเดินทางไปสนามบินนาริตะ และสถานีบนเส้นทาง Tokyo Monorail ที่เชื่อมต่อสนามบินฮาเนดะ ตลอดจนสถานี Monorail Hamamatsucho
นับเป็นข่าวดีสำหรับนักท่องเที่ยว เพราะสาย Yamanote เป็นหนึ่งในเส้นทางรถไฟหลักของโตเกียว เชื่อมต่อย่านยอดนิยมอย่าง Shibuya, Shinjuku, Ikebukuro, Ueno และ Tokyo Station ซึ่งหลายคนต้องใช้เดินทางระหว่างทริปอยู่แล้ว
สำหรับระยะแรก แต่ละจุดตรวจตั๋วจะติดตั้งช่องทาง Walk-through สำหรับขาเข้าและขาออกอย่างละ 1 ช่องทาง ไม่ได้เปลี่ยนประตูตรวจตั๋วทั้งหมดเป็นระบบใหม่ในทันที
ก่อนเปิดใช้งานจริง JR East จะเริ่มทดลองระบบตั้งแต่วันที่ 10 เมษายน 2027 – 29 กุมภาพันธ์ 2028 ใน 14 สถานี ได้แก่
5 สถานีในพื้นที่ Shinagawa: Hamamatsucho, Tamachi, Takanawa Gateway, Shinagawa และ Oimachi
9 สถานีหลักในเขตมหานครโตเกียว: Tokyo, Ueno, Shinjuku, Shibuya, Ikebukuro, Akabane, Kita-Senju, Nakano และ Osaki
การทดลองช่วงแรกจะเปิดให้ผู้เข้าร่วมประมาณ 400 คน ซึ่งเป็นผู้ถือบัตรโดยสารรายเดือนระหว่างสถานีที่ร่วมโครงการ โดยใช้สมาร์ตโฟนสำหรับการทดลองที่ติดตั้งแอปพลิเคชันเฉพาะ เพื่อทดสอบความแม่นยำและประสิทธิภาพของระบบในสภาพการใช้งานจริง ดังนั้น นักท่องเที่ยวทั่วไปยังไม่สามารถใช้ระบบนี้ได้ในช่วงทดลองปี 2027
อนาคตของ Suica อาจไปไกลถึงขั้นไม่ต้องมีประตูตรวจตั๋ว
ความน่าสนใจของโครงการนี้ไม่ได้หยุดอยู่แค่ 40 สถานีแรก เพราะ JR East มีแผนขยายระบบ Walk-through Gate ไปยังสถานีรถไฟทั่วไปและสถานีชินคันเซ็น ทั้งในเขตเมืองและภูมิภาคต่าง ๆ โดยตั้งเป้าติดตั้งให้ครอบคลุมทุกสถานีในเครือข่ายที่มีประตูตรวจตั๋วภายในสิ้นปีงบประมาณ 2031
นอกจากนี้ ในช่วงกลางทศวรรษ 2030 JR East ยังวางแผนพัฒนาระบบที่เรียกว่า Smartphone Gate (ชื่อชั่วคราว) ซึ่งใช้ข้อมูลตำแหน่ง GPS เพื่อสร้างประสบการณ์การเดินทางที่ไม่ต้องแบ่งแยกพื้นที่ภายในและภายนอกสถานีด้วยประตูตรวจตั๋วแบบเดิม
แนวคิดนี้สะท้อนภาพอนาคตของระบบขนส่งญี่ปุ่นที่ต้องการทำให้การเดินทางเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวันอย่างราบรื่นมากขึ้น จากยุคที่ต้องซื้อตั๋วกระดาษ เปลี่ยนมาเป็นการแตะบัตร IC Card และใช้ Mobile Suica จนถึงวันที่เราอาจเพียงแค่เดินผ่านประตูได้โดยไม่ต้องทำอะไรเพิ่มเติม
แม้จะต้องรออีกสักพักกว่าจะได้ใช้งานจริง แต่สำหรับใครที่ชอบเที่ยวญี่ปุ่น โดยเฉพาะคนที่ต้องเดินทางด้วยรถไฟหลายต่อในแต่ละวัน ก็นับเป็นอีกหนึ่งความเปลี่ยนแปลงที่น่าติดตาม เพราะในอนาคตการเดินทางด้วยรถไฟญี่ปุ่นอาจสะดวกสบายกว่าที่เราคุ้นเคยกันอยู่ทุกวันนี้อีกขั้น
Source: JR East (東日本旅客鉄道株式会社)
